Αν νιώθετε καούρα που δεν φεύγει με τίποτα και ταυτόχρονα περνάτε περίοδο έντονου στρες, μάλλον δεν είναι σύμπτωση. Ναι, το άγχος και η κατάθλιψη μπορούν να προκαλέσουν ή να επιδεινώσουν την οισοφαγίτιδα, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο που επηρεάζει τόσο το στομάχι σας όσο και τη διάθεσή σας. Η σχέση ανάμεσα στην ψυχολογία μας και το πεπτικό σύστημα είναι πιο στενή από όσο φαντάζεστε, και σήμερα θα δούμε πώς ακριβώς λειτουργεί αυτή η διασύνδεση.
Πώς το άγχος επηρεάζει τον οισοφάγο;
Όταν βρισκόμαστε υπό πίεση, το σώμα μας εκκρίνει ορμόνες στρες όπως η κορτιζόλη. Αυτό έχει άμεσο αντίκτυπο στον κατώτερο οισοφαγικό σφιγκτήρα, τον “φρουρό” που κρατά το γαστρικό οξύ μακριά από τον οισοφάγο. Το χρόνιο άγχος αδυνατίζει αυτόν τον μηχανισμό, με αποτέλεσμα να έχετε συχνότερες επεισόδια παλινδρόμησης οξέος.
Επιπλέον, οι άνθρωποι που βιώνουν άγχος τείνουν να υιοθετούν συνήθειες που χειροτερεύουν την κατάσταση: τρώνε γρήγορα, καταναλώνουν περισσότερο καφέ ή αλκοόλ, και κοιμούνται λιγότερο. Όλα αυτά είναι γνωστοί επιδεινωτικοί παράγοντες της γαστροοισοφαγικής παλινδρόμησης.
Υπάρχει σύνδεσμος μεταξύ κατάθλιψης και οισοφαγίτιδας;
Η κατάθλιψη δεν μένει πίσω. Μελέτες δείχνουν ότι άτομα με χρόνια κατάθλιψη έχουν έως και 40% μεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξουν συμπτώματα ΓΟΠ. Γιατί συμβαίνει αυτό;
Πρώτον, η κατάθλιψη αλλάζει τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον πόνο. Το ίδιο επίπεδο οξέος που σε κάποιον άλλο θα προκαλούσε ήπια δυσφορία, σε έναν καταθλιπτικό ασθενή μπορεί να γίνεται αισθητό ως έντονη καούρα. Δεύτερον, τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα που λαμβάνουν πολλοί ασθενείς μπορεί να χαλαρώνουν τον οισοφαγικό σφιγκτήρα, επιτείνοντας τα συμπτώματα.
Το πιο ανησυχητικό; Ότι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος: η οισοφαγίτιδα επιδεινώνει την ψυχική κατάσταση (ποιος θα ένιωθε καλά με συνεχή καούρα;), και η χειροτέρευση της ψυχικής υγείας επιδεινώνει τα γαστρικά συμπτώματα.
Ποια συμπτώματα πρέπει να προσέξετε;
Η οισοφαγίτιδα που σχετίζεται με άγχος και κατάθλιψη έχει μερικά χαρακτηριστικά που την κάνουν να ξεχωρίζει:
Τα πιο συχνά συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- Καούρα που επιδεινώνεται σε περιόδους στρες
- Αίσθημα καψίματος πίσω από το στέρνο
- Δυσφαγία (δυσκολία στην κατάποση)
- Χρόνια βήχας ή βραχνάδα
- Αναγούλα ή ανάσχεση που δεν ανταποκρίνεται καλά στα φάρμακα
- Συμπτώματα που εμφανίζονται κυρίως βράδυ ή μετά από στρεσογόνα γεγονότα
Αν αναγνωρίζετε περισσότερα από δύο από αυτά και παράλληλα περνάτε δύσκολη περίοδο ψυχολογικά, καλό είναι να μιλήσετε με έναν ειδικό.
Διαβάστε εδώ: Άγχος και Γαστροοισοφαγική Παλινδρόμηση (ΓΟΠ)
Τι μπορείτε να κάνετε;
Η καλή είδηση είναι ότι η αντιμετώπιση είναι εφικτή, αλλά χρειάζεται ολιστική προσέγγιση. Δεν αρκεί μόνο να πάρετε ένα χάπι για το στομάχι.
Διαχείριση άγχους και ψυχολογική υποστήριξη
Πρώτα, η διαχείριση του άγχους είναι κλειδί. Τεχνικές όπως η γιόγκα, ο διαλογισμός, ακόμα και απλές αναπνευστικές ασκήσεις μπορούν να κάνουν τεράστια διαφορά. Παράλληλα, η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματική.
Διατροφικές αλλαγές
Από πλευράς διατροφής, αποφυγή καφέ, αλκοόλ, λιπαρών φαγητών και σοκολάτας βοηθά. Μικρά, συχνά γεύματα είναι προτιμότερα από μεγάλα. Και φυσικά, μην ξαπλώνετε αμέσως μετά το φαγητό.
Φαρμακευτική αγωγή
Όσον αφορά τη φαρμακευτική αγωγή, οι αναστολείς αντλίας πρωτονίων (PPIs) παραμένουν η πρώτη γραμμή θεραπείας για την οισοφαγίτιδα, αλλά χρειάζεται να συνδυαστούν με αντιμετώπιση των ψυχολογικών παραγόντων για μακροχρόνια αποτελέσματα.
Συμπερασματικά
Η σχέση ανάμεσα στο άγχος, την κατάθλιψη και την οισοφαγίτιδα δεν είναι μονόδρομος. Είναι μια αλληλεπίδραση που χρειάζεται να αντιμετωπιστεί από πολλές πλευρές. Αν αισθάνεστε ότι το στρες επηρεάζει το στομάχι σας ή αν η καούρα σας δεν ανταποκρίνεται στη θεραπεία, μην το αγνοήσετε.
Κλείστε σήμερα ραντεβού με τον Δημήτρη Ράπτη, Στρατιωτικό Ιατρό – Γενικό Χειρουργό με εξειδίκευση στη Λαπαροσκοπική Χειρουργική, για να συζητήσετε αναλυτικά τα συμπτώματά σας και να δείτε αν χρειάζεται περαιτέρω έλεγχος ή κάποια εξειδικευμένη παρέμβαση.
